Andû arîa ana moombûkire gûthiî kwa mweri kiumia gîthiru maracookire hwaî. Gatege ka mwanya karîa karamakuuîte karahûûrire kîînjibi iria-inî inene rîa Pacific, hakuhî na hûgûrûrû o ûrîa kwabangîtwo. Nao maragîcomoka mehumbîîte nguo iria iraagîrîire, na marakiumîra o weega.
Maroigire Thabaarî Îrahaanaga Atîa?
Wa mbere, andû acio ana, nîo Christina Koch, Reid Wiseman, Victor Glover, na Jeremy Hansen, maracookire marî akenu. Mûtoongoria waao, Reid Weisman, aroigire atî oothe nî ega, na gûtirî ûraigua hwi.
Me kûu rîera-inî, nî marahotire gûthiûrûrûka mweri ta ûrîa kwabangîîtwo, na kuuma gûkû thî marakinyia kiroomita magana mana ma ithathatû, na magana mûgwanja ma mîroongo mûgwanja na îmwe (406,771 km). Icio nî mairo magana meerî ma mîroongo îtaano na igîrî, na magana mûgwanja ma mîroongo îtaano na ithaathatû (252,756 miles).
Nî marabuunjire rekoondi ya kabere îrîa yaigirwo mwaka-inî wa 1970 nî ndege ya mwanya ya Apollo 13, tondû îyo yathiire kiroomita magana mana, na igana rîa mîroongo mûgwanja na îmwe (400,171 km). Icio nî mairo magana meerî ma mîroongo îna na inyaanya, na magana mataandatû ma mîroongo îtaano na ithaano (248,655 miles).
Amerika nî Îmakuuîte na Njîra ya Gîtîîo, na Îkamoonia
Ataaramu aya a sayansi nîmaramenyire nî atîîkanu Amerika na thî yoothe. Andû maraikarire makîendaga kûmenya ûrîa thabaarî îraathiî, nginya maracooka.
Na marî o thabaarî-inî kûu igûrû, nîmabaangîirwo ûrîa mekwaranîria na bamîrî ciao na moonane na biindiû. Na ûhoro ûcio ûkîhiinga mûthenya-inî wa gatatû na wa kana kuuma thabaarî yaanjia.
O na niingî me njîra-inî magîcooka, aambunge a Congress nîmaramaarîirie na biindiû, na maramakumia nîûndû wa kwîrutîra kwao. Nîmaracookire amwe a aambunge acio maramooria ciûria njega ta iria andû aingî mareyûûragia, nao acio ana maragîcicookia, o mûndû riita rîake.
Ta rîu nîmarooririo kana ûrîa maraiguire me igûrû nîguo mataanyaga. Maratheka maaririkana hîîndî marathukirwo na hinya mateeharîirie, mareekora maaraganîte thî mûndû agîcaria ha kwînyiitîrîra.
Gîthoomo kuuma Thabaarî-inî îno
Thabaarî ici ithiiagwo na gûûkû rîera-inî, na ingî igakinya kwa mweri, irîîkaga na gîthoomo kîa bata.
Ta rîu Artemis II ndîînagîa na mathîîna ta marîa magîirwo nî Apollo 13, îrîa arî yo ndege ya mwanya ya mûico gûceera kwa mweri îrî na andû.
Apollo 13 o na ndîaikarire igûrû matukû marîa yabaangîirwo. Gîtûmi nî toondû thuutha wa thikû igîrî kûu igûrû, itaangi rîa rîera rîa kûhiihia nî rîatuthûkire. Ataaramu arîa atatû maarî thabaarî-inî îyo magîgîîka ûrîa maagîrîirwo nî gwîka hîîndî ya manjenethi (emergency), na makîanjia thabaarî ya kûhûûndûka.
Gîthoomo kîrîa ataaramu a sayansi a gîteengo gîa thirikaari kîa NASA mathoomire harî Apollo 13, nîkîrateithirie thabaarî îno ya Artemis II ndîgaakorwo na mathîîna maingî.
O na tûthîîna tûrîa ataaramu a hîîndî îno maroonire tûtirî na kûrîa tûrî. Ta rîu gathîîna kamwe nî ga kîoro kîao kwaga kuumia mathugumo ta ûrîa kîabangîirwo. Na nîmarakîîbangire ûndû raithi na maûndû maraathiî na mbere o weega.
Ûndû wa bata mûno ûrahiingire nî atî, andû aya nîmaraahotire gûtûma mbica na biindiû cia kûûndû kûrîa maraahîtûkagîra. Na hîîndî îyo no mareerethaga na mîario. Kwoguo hatiraarî na ûgwati wa kûriganîrwo nî maûndû mamwe.
Rîu nî kûrooneka atî, no kûbaangwo thabaarî îngî ûndû andû mekûhota kûingîra kwa mweri, na mahûthîre ûtaaramu wa kîîrîu gûgûthooma weegega. Hatarî ngaanja, gîthoomo kîrîa Artemis II îraahotithirie o ûguo îgîthiûrûrûkaga mweri, nî gîîgûteithia ataaramu a NASA nîûndû wa iceera rîîngî rîa na kûu igûrû.